Tarih Küresi rehberi: dönemler, harita kipleri, boyama, dışa aktarma

Tarih Küresi, MS 100'den 2026'ya on dört dönemin ülke, il ve ilçe sınırlarını gerçek uydu dokulu, bulutlu ve gece ışıklı bir dünya küresi üzerinde gösterir. Küreyi çevirir, yakınlaşır, ülkeleri boyar, küre üstüne çizer ve haritanızı dosya olarak paylaşırsınız. Ülke adları Türkçedir.

Küreyi açarken bir grafik ayarı seçersiniz. Ayarı sonradan dişli düğmesinden değiştirebilirsiniz. Gölge, shader, bulut ve atmosfer efektleri tek tek kapanır.

Çoğu bilgisayar için Orta doğru seçimdir. Düşük telefonlar ve tümleşik ekran kartları içindir: yakınlaşınca arazi dokusu yumuşar, ama sınırlar vektör olduğu için keskin kalır.

Sürüklemek küreyi çevirir, tekerlek yakınlaştırır, bir ülkeye çift tıklamak kamerayı ona uçurur. Klavyede ok tuşları ya da WASD gezdirir; artı ve eksi yakınlaştırır; F tam ekrana geçirir. V seçme, B boyama, K kalem, I ikon aracını açar.

Klavyedeki 1-5 tuşları kipler arasında geçirir. Bağlı devletler (koloni, himaye, dominyon, manda, kukla) bağlı oldukları devletin açık tonuyla boyanır ve üstlerine çizgi biner; bağlılık panelde listelenir.

Boya aracını seçip bir ülkeye tıklayın; sağ tık boyayı kaldırır. Kalem küreye yapışan serbest çizim yapar, Silgi siler, Ctrl+Z geri alır. İkon aracıyla savaş, kuşatma, antlaşma, şehir, kale, liman ve salgın gibi 16 türden bir olay işareti koyabilir, panelden ad, not, renk ve boyut verebilirsiniz.

Dışa aktar düğmesi boyalarınızı, çizgilerinizi, ikonlarınızı ve görünümünüzü tek bir .tkayar.json dosyasına yazar. İçe aktar bu dosyayı geri yükler ve dosya başka birinde de açılır. Hazır menüsü 12 kaydı tarayıcınızda saklar. Boyalarınız ve ayarlarınız sunucuya gönderilmez.

Sınırlar OpenHistoricalMap verisinden gelir. Dönem yaklaştıkça doğruluk artar; 1648 öncesi sınırlar yaklaşıktır. Kaynakta boş kalan bölgeler kabaca doldurulur ve kesik çizgiyle gösterilir. Tüm sınırlar NASA kara maskesiyle kıyıda kesilir. Dokular NASA Visible Earth'ten, iklim sınıfları Beck ve arkadaşlarının 2023 tarihli çalışmasından gelir.

Araç açık betadadır: bazı ülkelerde il ve ilçe verisi yoktur ve eski dönemlerde bayrakların çoğu eksiktir. Bir sınır ya da bağlılık yanlışsa iletisim@cozumce.com adresine yazabilirsiniz.