Google'ın Suncatcher prototip uydusundaki TPU yörüngede çalıştı, Gemma 4 Dünya'ya uzay temalı bir haiku gönderdi

Google, Project Suncatcher kapsamında yörüngeye gönderdiği prototip uydudan ilk yapay zeka yanıtını aldı. Uydudaki TPU'lar (Tensor işlem birimi, Google'ın yapay zeka çipleri) çalıştı ve uyduya yüklü Gemma 4 modeli uzayda olmakla ilgili bir haiku yazdı. Şiir, uydu Norveç'teki Svalbard üzerinden geçerken Dünya'ya indirildi. Şirket bunu yörüngedeki bir veri merkezi sınıfı TPU'dan gelen ilk yapay zeka yanıtı olarak sunuyor.

Google'ın 30 Ekim tarihli blog yazısına göre ekip, yer istasyonunun uydu üzerinden geçtiği sırada modelden uzayda olmayı anlatan bir haiku isteyen komutu uydunun Dünya'dan gönderilen veriyle (uplink) iletti. Gemma 4, Google DeepMind'ın açık modelidir. Svalbard üzerinden geçiş sırasında inen şiir testin başarılı olduğunu gösterdi. Yazıda şiirin metni bu haberde yer almıyor.

Google ardından uzay temalı limerikler ve yük sistemlerinin teknik durumunu soran komutlar da denedi. Telemetri, uydunun kendi sistemlerine ilişkin ölçüm verisi demektir.

Google'ın 1 Ekim tarihli yazısına göre prototip, SpaceX'in Transporter-18 ortak yolculuk görevinde fırlatıldı. Uyduyu Planet ile birlikte geliştirdi. Google, uyduyla temas kurulduğunu ve uydunun beklendiği gibi çalıştığını bildirdi. TechCrunch'a göre uydu, 100'den fazla başka uzay aracıyla birlikte bir Falcon 9 roketiyle çıktı.

Sonraki haftalarda ekip bir devreye alma listesini tamamladı: ana bilgisayar ve TPU tepsileri açıldı, ilk makine öğrenmesi testleri yapıldı. TechCrunch bu sürecin yaklaşık üç hafta sürdüğünü yazdı.

TechCrunch'a göre uydu dört TPU taşıyor ve en fazla 1 kW elektrik üretiyor. Aynı anda yalnızca bir TPU çalışabiliyor ve güç sınırı nedeniyle her biri bir seferde yaklaşık 20 dakika açık kalabiliyor. Bu ayrıntılar Google'ın blog yazılarında yer almıyor.

Google, sıradaki testlerin TPU'ların yörüngede termal stres ve radyasyon altındaki davranışını değerlendireceğini açıkladı. Radyasyon, bellekteki bir değeri değiştiren ve veriyi fark edilmeden bozabilen "bit çevrilmesi" yaratabilir. TechCrunch'a göre Google çipleri Dünya'da parçacık hızlandırıcılarında denedi. Bu testler etkinin çıkarım işlerinde (hazır modelin cevap üretmesi) az, model eğitiminde daha endişe verici olabileceğini gösterdi. Gerçek yörünge verisi bunu sınayacak.

Kaynaklarda gecikme, bant genişliği ya da kesintisiz çalışma süresi ölçümü ile yörünge yüksekliği yer almıyor.

Google'a göre bir sonraki kilometre taşı, 2027'de birbirine bağlı iki uydu. TechCrunch, bu uyduların daha fazla güç üreteceğini ve uydular arası optik bağlantıyı deneyeceğini yazıyor. Fırlatma tarihi kaynaklarda verilmiyor.

TechCrunch ayrıca, Suncatcher'ın hakemli analizinin SpaceX'in maliyet düşüşü için Starship'i yaklaşık 1.800 kez uçurması gerektiğini tahmin ettiğini aktarıyor. Haberde Starcloud ve Cowboy Space'in çıkarım işlerini tek tek uydularda çalıştırmayı planladığı, Suncatcher'ın ise uydular arasında yüksek hızlı bağlantıyla dağıtık iş yükü planlayan nadir proje olduğu belirtiliyor.